Een pasgeboren jongetje met een dikke, donkere snor waar menig volwassen man jaloers op zou zijn. De video gaat sinds deze week rond op sociale media en levert veel grappen op. Maar volgens een dermatoloog is de kans groot dat de snor niet echt is. Dat schrijft Kek Mama, op basis van een interview in de Belgische krant Gazet van Antwerpen.
Het filmpje is onschuldig, maar het is ook een mooi oefenmateriaal. Steeds meer beelden die je online ziet, zijn met kunstmatige intelligentie gemaakt of bewerkt. Hoe herken je dat als ouder? En hoe leer je je kinderen er kritisch naar te kijken?
Waarom de snor waarschijnlijk nep is
De Belgische dermatoloog Thomas Maselis bekeek de beelden en zei tegen de krant dat het hem ‘eerder om artificiële beharing’ lijkt te gaan. Hij noemt twee dingen die hem opvielen. De snor beweegt niet natuurlijk mee met het gezicht van de baby. En het licht en de schaduw op de haren kloppen niet met de rest van het beeld.
Toch kunnen baby’s wel degelijk behaard ter wereld komen. Dat heet lanugo, een laagje fijne haartjes dat in de baarmoeder groeit. Meestal verdwijnt het voor de geboorte, maar vooral baby’s die te vroeg komen, hebben het soms nog. Ook op het gezicht. Lanugo is alleen meestal heel fijn, licht van kleur en verspreid over het lichaam. Een strak afgelijnde, donkere snor past daar niet bij. Heeft jouw baby bij de geboorte veel haartjes, dan is er volgens de dermatoloog geen reden voor zorgen. Lanugo verdwijnt doorgaans vanzelf binnen enkele weken.
Zo herken je beelden die met AI zijn gemaakt
De twee dingen die de dermatoloog opvielen, zijn meteen ook twee van de beste algemene tips. Echte beelden volgen de regels van licht en beweging. Neppe beelden doen dat vaak net niet. Met deze punten kom je een heel eind.
- Kijk naar beweging. Bewegen haren, kleding of sieraden echt mee met het hoofd en lichaam? Bij nep blijft iets soms ‘plakken’ of verschuift het een beetje.
- Kijk naar licht en schaduw. Komt het licht op alle delen van het beeld uit dezelfde richting? Valt de schaduw op een logische plek?
- Kijk naar de randen. Haarlijnen, oren, vingers en de rand tussen een gezicht en de achtergrond zijn plekken waar bewerking vaak zichtbaar wordt. Iets te glad, iets te wazig, of een vinger te veel.
- Lees de tekst in beeld. Borden, etiketten en letters op kleding zijn bij AI-beelden vaak onleesbaar of kloppen net niet.
- Zoek de bron. Wie heeft het filmpje als eerste gezet? Een account dat alleen maar opvallende, grappige filmpjes deelt, is geen betrouwbare bron. Met een zoekopdracht op beeld, bijvoorbeeld via Google Lens, vind je soms het origineel of een factcheck.
- Vraag je af of het te mooi is om waar te zijn. Een baby met een perfecte snor, een kat die viool speelt, een bekende Nederlander die iets heel vreemds zegt. Hoe opvallender, hoe meer reden om even te twijfelen.
Geen van deze tips is waterdicht. AI wordt snel beter, en sommige nepbeelden zijn met het blote oog niet meer te herkennen. Daarom is de vraag waar iets vandaan komt vaak belangrijker dan de vraag hoe het eruitziet.
Wat je je kinderen erover leert
Kinderen zien veel van dit soort filmpjes, vaak eerder dan jij. Denk aan de vreemde figuurtjes van Italian brainrot, die ook met AI zijn gemaakt. Wat dat precies is, lees je in ons stuk over Italian brainrot. Je hoeft je kind niet alles te verbieden. Het helpt meer om samen te kijken en er een spel van te maken.
- Kijk samen naar een filmpje als dit en vraag of je kind denkt dat het echt is. Waarom wel, waarom niet?
- Laat je kind zelf de punten hierboven checken. Kinderen vinden het vaak leuk om ‘detective’ te spelen en zien soms meer dan jij.
- Leg uit dat nep niet altijd onschuldig is. Met dezelfde techniek kunnen mensen dingen laten zeggen die ze nooit hebben gezegd, of nepfoto’s van klasgenoten maken.
- Spreek af dat je kind iets wat raar of eng voelt altijd aan je mag laten zien, zonder dat het daarvoor in de problemen komt.
Er is ook een andere kant. Foto’s en filmpjes van kinderen die online staan, kunnen worden gebruikt om er nieuwe, neppe beelden van te maken. Daarom is het slim om goed na te denken over wat je van je eigen kinderen deelt. Daarover schreven we eerder in ons stuk over foto’s van je kind online.
De baby met de snor heeft vooral veel mensen aan het lachen gemaakt, en dat mag. Als je er daarna even samen bij stilstaat hoe je zoiets doorziet, heeft het filmpje zelfs iets opgeleverd.
