Twee Amerikaanse studies zetten vitamine K voor pasgeborenen deze week weer in de schijnwerpers. In de Verenigde Staten weigeren steeds meer ouders de vitamine K-prik die baby’s daar direct na de geboorte krijgen, en tegelijk zien artsen meer ernstige bloedingen bij jonge baby’s. Scary Mommy zette de cijfers op 6 november op een rij. Wat betekent dat voor jou, als je in Nederland net bevallen bent of binnenkort bevalt? Hier is het advies anders geregeld dan in Amerika, en juist daardoor ligt er een stukje verantwoordelijkheid bij jou als ouder.
Wat de Amerikaanse onderzoeken laten zien
Het eerste onderzoek, gepubliceerd in het medisch tijdschrift JAMA, keek naar gegevens van 5,2 miljoen Amerikaanse baby’s. Het aandeel ouders dat de vitamine K-prik weigerde, steeg van 3,1 procent in 2017 naar 6,8 procent in 2025. In dezelfde periode nam het aantal bloedingen bij baby’s tot zes maanden toe van 225 naar bijna 400 per 10.000 geboortes. Ouders die nee zeiden, noemden twijfels over de werking, zorgen over de ingrediënten en een voorkeur voor een natuurlijker alternatief.
Het tweede onderzoek, in JAMA Pediatrics, zag het aantal Amerikaanse pasgeborenen met een vitamine K-prik dalen van 97,7 naar 95 procent. Het aantal baby’s met een bloeding door een vitamine K-tekort steeg in die jaren met 347 procent. Van de baby’s die zo’n bloeding kregen, had maar 19 procent de prik bij de geboorte gehad. De onderzoekers schrijven dat de prik misschien een slachtoffer is geworden van zijn eigen succes: omdat bijna niemand de bloedingen nog meemaakte, leek de bescherming overbodig.
Ook de Amerikaanse vereniging van kinderartsen, de AAP, is duidelijk. Volgens die organisatie hebben baby’s zonder vitamine K 81 keer meer kans op zo’n bloeding. Het gaat hier wel om Amerikaanse cijfers, in een land waar de prik de standaard is.
Waarom een pasgeboren baby vitamine K nodig heeft
Vitamine K zorgt ervoor dat bloed kan stollen. Een pasgeboren baby heeft er van nature weinig van, en moedermelk bevat er ook niet veel. Flesvoeding wordt verrijkt met vitamine K, en daarom lopen vooral baby’s die borstvoeding krijgen een risico op een tekort. Dat schreef de NOS in juli 2025 bij het laatste advies van de Gezondheidsraad.
Een tekort kan leiden tot een bloeding, en die zit soms in de hersenen. Volgens de Gezondheidsraad gaat het in Nederland om naar schatting 3 tot 5 late bloedingen door een vitamine K-tekort per jaar, waarvan ruim de helft een hersenbloeding. Dat staat in de brief van de staatssecretaris aan de Tweede Kamer van 10 december 2025. Het zijn weinig baby’s, maar de gevolgen kunnen zeer ernstig zijn. Het risico zit vooral bij een kleine groep baby’s met een verstoorde vetopname, bijvoorbeeld door een leveraandoening. Die groep is bij de geboorte niet te herkennen, en daarom krijgt elke baby vitamine K.
Zo is het in Nederland geregeld
In Nederland krijgt je baby geen prik, maar druppels. Kort na de geboorte geeft de verloskundige of het ziekenhuis 1 milligram vitamine K in de mond. Daarna geef je als ouder zelf elke dag 150 microgram vitamine K als je baby borstvoeding krijgt, vanaf de eerste week tot je baby drie maanden oud is. Zo staat het in de Kamerbrief van december 2025, waarin de staatssecretaris besloot dit beleid te houden.
Dat de Gezondheidsraad het anders wil, is minder bekend. Al in 2017 adviseerde de raad om over te stappen op één injectie direct na de geboorte, net als in Amerika. In juli 2025 herhaalde de raad dat advies. Een injectie wordt meteen opgenomen, kan niet worden uitgespuugd of vergeten en hangt niet af van ouders die drie maanden lang elke dag moeten druppelen. Volgens de raad kan het aantal bloedingen met een injectie met naar schatting 75 procent omlaag.
Toch blijft alles bij het oude. De beroepsvereniging van verloskundigen, de KNOV, staat niet achter een injectie voor alle baby’s direct na de geboorte. Omdat verloskundigen die prik zouden moeten geven, vond de staatssecretaris de overstap niet haalbaar. Ook de andere varianten met druppels op vaste momenten onder begeleiding van een zorgverlener bleken niet uitvoerbaar. Kinderartsen en de jeugdgezondheidszorg hebben wel een voorkeur voor de injectie. In december 2025 liet het ministerie uitzoeken of er een makkelijker te gebruiken middel op de Nederlandse markt kan komen.
Wat je zelf kunt doen
Omdat het Nederlandse systeem op druppels draait, telt elke dag. Geef je borstvoeding, maak het druppelen dan een vast moment, bijvoorbeeld bij de eerste voeding van de dag. Krijgt je baby een combinatie van borst- en flesvoeding, vraag dan aan je verloskundige, kraamverzorgende of het consultatiebureau of je baby de extra druppels nodig heeft. De kraamweek is een goed moment om dat te regelen, net als de andere zaken uit de eerste weken na de geboorte.
Weet ook dat het om de eerste maanden gaat, niet alleen om de eerste dagen. Volgens de Amerikaanse gezondheidsdienst CDC, waar Scary Mommy naar verwijst, kan een tekort tot zes maanden na de geboorte nog tot een bloeding leiden. Vertrouw je iets niet, zoals een blauwe plek die je niet kunt verklaren of bloed waar je het niet verwacht, bel dan je huisarts en vertel daarbij of je baby vitamine K heeft gekregen.
Twijfel je over vitamine K, bijvoorbeeld omdat je online verhalen leest over schadelijke stoffen of kanker? Volgens Scary Mommy kwam die zorg uit een onderzoek uit de jaren negentig, en vonden meerdere latere studies geen verband. Bespreek je vragen met je verloskundige of het consultatiebureau. Dat geldt trouwens ook voor andere bescherming in de eerste maanden, zoals de RS-prik voor je baby.
