Een sigaret opsteken naast de zandbak of bij het hek van de kinderopvang wordt verboden, als het aan het kabinet ligt. Dat meldde de NOS op 29 oktober. Het voorstel zou vrijdag in de ministerraad besproken worden. Voor ouders is de vraag simpel: waar mag straks niet meer gerookt worden, vanaf wanneer, en wie spreekt een roker aan? We zetten op een rij wat er bekend is.
Welke plekken rookvrij worden
Het gaat om drie soorten plekken. Beheerde speeltuinen, kinderboerderijen en de buitenterreinen van kindercentra, dus ook het plein van de kinderopvang en de buitenschoolse opvang. De beheerders van die plekken worden verplicht om er een rookverbod in te stellen.
Schoolpleinen staan niet in het nieuwe plan, en dat heeft een goede reden. Daar geldt al een wettelijk rookverbod, zo staat ook bij de Rijksoverheid. Volgens die pagina vallen e-sigaretten en waterpijpen met tabak ook onder de huidige rookverboden. Het nieuwe voorstel breidt die regel dus uit van het schoolplein naar de plekken waar je kind voor en na schooltijd speelt.
Wat buiten het verbod valt
De Tweede Kamer wilde eigenlijk verder gaan. Ook dierentuinen en pretparken kwamen in beeld, een wens die ouders al langer hebben. Wij schreven eerder al over roken in pretparken. Het kabinet begint volgens de NOS bewust kleiner, met plekken die helemaal op kinderen zijn gericht, omdat daar veel draagvlak voor is. Onbeheerde speeltuinen, zoals het speelveldje in je wijk, en openluchtzwembaden vallen er nu nog buiten. Daar wordt later mogelijk naar gekeken.
Vanaf wanneer het geldt
Een datum is er nog niet. Het gaat om een wijziging van de Tabaks- en rookwarenwet, en die moet na de ministerraad nog langs de Raad van State en door de Tweede en Eerste Kamer. Dat kost doorgaans maanden. Op de speelplekken bij jou in de buurt verandert er dus voorlopig niets door deze wet.
In de praktijk is veel al geregeld. Uit een advies van het Adviescollege toetsing regeldruk blijkt dat speeltuinen en kinderboerderijen voor 80 procent en de kinderopvang voor 95 procent al rookvrij waren. Die cijfers komen wel uit 2021, en het college verwacht dat het aandeel sindsdien verder is gegroeid. De wet is vooral bedoeld voor de laatste plekken die nog niet meedoen.
Wie een roker aanspreekt
Hier zit het verschil met een gewoon bordje. De beheerder moet het verbod niet alleen instellen, maar ook laten zien en handhaven. De kinderboerderij of de opvang is er dus zelf verantwoordelijk voor dat er niet gerookt wordt. Hoe ze dat doen, mogen ze zelf bepalen. Het adviescollege merkte op dat de borden en stoeptegels van de campagne Rookvrije Generatie voor de hand liggen, maar niet verplicht zijn.
Voor jou als ouder betekent het dat je straks een duidelijke regel achter je hebt als iemand naast de schommel rookt. Je kunt de roker zelf aanspreken of de medewerkers van de speeltuin of opvang vragen het te doen. Is de speeltuin of kinderboerderij bij jou in de buurt nog niet rookvrij, dan hoef je niet op de wet te wachten. De meeste plekken hebben het verbod al zelf ingevoerd, en een vraag van ouders aan de beheerder is vaak het zetje dat nodig is.
Het plan hoort bij het doel van een rookvrije generatie in 2040. Daarvoor kwamen eerder al een uitstalverbod, neutrale verpakkingen en minder verkooppunten. Het adviescollege was wel kritisch, want tussen 2017 en 2023 veranderde er volgens de toelichting nauwelijks iets aan het aantal rokende jongeren.
