Dit wordt de eerste jaarwisseling met een landelijk vuurwerkverbod voor consumenten. Sinds 1 augustus 2026 mag je vuurpijlen, cakes en knalvuurwerk niet meer kopen, bezitten of afsteken. Tegelijk gaan veel vuurwerkwinkels in december gewoon open, want het lichtste vuurwerk mag nog wel. Voor ouders is dat best verwarrend. Wat mag je kind straks nog in zijn hand houden, hoe leg je uit waarom de buren niet meer knallen, en hoe houd je het veilig? Vandaag, 9 oktober, was bovendien de laatste dag van de anonieme inleveractie, dus wie nu nog zwaar vuurwerk in de schuur heeft liggen, riskeert een boete.
Wat mag er nog met oud en nieuw?
Volgens de Rijksoverheid mag je als consument alleen nog vuurwerk uit categorie F1 afsteken. Denk aan sterretjes, knalerwten en kleine sierfonteintjes. Dat mag het hele jaar door, en je herkent het aan de verpakking. Daarop staat F1, de tekst dat het geschikt is voor particulier gebruik en er hoort een Nederlandstalige handleiding bij. Alles uit de categorieën F2, F3 en F4 (vuurpijlen, cakes, compoundboxen, knallers) is alleen nog voor professionals met toestemming.
Gemeenten kunnen een ontheffing geven aan een vereniging of stichting, bijvoorbeeld voor een buurtshow of carbidschieten. Of dat in jouw gemeente gebeurt, verschilt sterk. RTV Oost meldt dat in Twente helemaal geen ontheffingen worden verstrekt, terwijl Raalte en Olst-Wijhe georganiseerde shows wel toestaan en Zwolle zelf een vuurwerkshow organiseert. Kijk dus op de site van je eigen gemeente als je wilt weten of er in de buurt iets te zien is.
Dat de winkels toch opengaan, heeft alles te maken met dat lichte vuurwerk. Het AD sprak met verkopers die in december een soort feestelijke decemberwinkel willen inrichten, met fonteinen, confettikanonnen en vuurschalen. Stichting Vuurwerkcheck verwacht dat zeker de helft van de 840 verkooppunten van vorig jaar er komende jaarwisseling nog is.
Over de grens halen mag niet
Een deel van de vuurwerkliefhebbers kijkt richting Duitsland. Booking.com zag volgens RTV Oost het aantal zoekopdrachten naar een overnachting in Gronau rond de jaarwisseling met 287 procent stijgen ten opzichte van een jaar eerder. Daar knallen is één ding, maar vuurwerk meenemen naar huis is sinds 1 augustus verboden. De boete begint bij honderd euro en je kunt een aantekening op je strafblad krijgen, schrijft de omroep. Wie twijfelt of een pakketje in de kofferbak mag, kan het antwoord dus al raden.
Heb je nog oud vuurwerk liggen van vorig jaar? De gratis en anonieme inleverperiode liep van 1 september tot en met 9 oktober. Wat je daarna nog in huis hebt, valt onder het verbod. Bel bij twijfel je gemeente of de politie en ga er niet zelf mee aan de slag.
Hoe leg je het uit aan je kind?
Jonge kinderen merken vooral dat het anders is. Geen geknal in de straat de weken ervoor, geen pijlen om middernacht, misschien wel een show verderop. Kinderen die vuurwerk eng vonden, zijn daar waarschijnlijk alleen maar blij mee. Kinderen die er elk jaar naar uitkeken, kunnen teleurgesteld zijn. Allebei is prima.
Houd de uitleg klein en concreet. Je kunt bijvoorbeeld zeggen dat er elk jaar mensen gewond raakten, ook kinderen, dat dieren en hulpverleners het zwaar hadden, en dat de regering daarom heeft besloten dat alleen mensen die het geleerd hebben nog groot vuurwerk mogen afsteken. Een kleuter heeft genoeg aan dat laatste stukje. Een kind van negen wil misschien weten waarom het in Duitsland wel mag, en dat is een mooi moment om uit te leggen dat elk land eigen regels heeft.
Oudere kinderen horen op school of online verhalen over illegaal vuurwerk. Praat daar gewoon over, zonder er een spannend geheim van te maken. Wat je kind ziet op het nieuws kun je samen bekijken, zoals we eerder schreven over het nieuws bespreken met je kind. Spreek ook af wat je kind doet als vrienden toch iets zwaars meenemen. Weglopen en het thuis vertellen, dat is genoeg.
Veilig omgaan met sterretjes en fonteintjes
Licht vuurwerk klinkt onschuldig, maar een sterretje wordt heel heet en blijft dat nog even na het uitgaan. Dat zijn de momenten waarop kleine vingers zich branden. Een paar afspraken helpen.
- Sterretjes alleen buiten, en jonge kinderen alleen met een volwassene ernaast.
- Houd een emmer water klaar en laat opgebrande sterretjes daar meteen in vallen.
- Geef een kind één sterretje tegelijk, met gestrekte arm weg van het gezicht en de kleding.
- Steek fonteintjes aan op een stevige, vlakke ondergrond en blijf daarna op afstand.
- Koop alleen vuurwerk met F1 en een Nederlandse handleiding op de verpakking, ook als je het online bestelt.
Ga je naar een show van de gemeente of een vereniging, spreek dan vooraf een vast punt af voor als je elkaar kwijtraakt en neem gehoorbescherming mee voor kleine kinderen. Het is druk, het is donker en het is vaak kouder dan je denkt.
Een nieuwe traditie bedenken
Eerlijk gezegd vind ik dit de leukste kant van het verbod. Oud en nieuw hoeft niet meer te draaien om wie het hardst knalt. Een vuurschaal in de tuin, oliebollen bakken met de kinderen, om twaalf uur met zijn allen een sterretje en daarna aftellen met een confettikanon in de huiskamer. Sommige verkopers in het AD hopen zelf ook op zo’n nieuwe traditie. Vraag je kind wat het zou willen doen om middernacht. Grote kans dat het antwoord simpeler is dan je dacht, en dat het straks het moment wordt waar jullie elk jaar naar uitkijken.
