Veilig Thuis, het meldpunt voor huiselijk geweld en kindermishandeling, zegt het werk niet meer aan te kunnen. “We komen er niet doorheen, het gaat zo niet meer”, zegt Ida Ouweneel van het Landelijk Netwerk Veilig Thuis tegen de NOS. Het aantal meldingen blijft stijgen en de wachtlijsten worden langer. Vorige week schreven we over het voorstel van D66 om sneller met kinderen te praten bij vermoedens van mishandeling. Nu trekt de organisatie die die meldingen moet oppakken zelf aan de bel.
Voor ouders roept dat een lastige vraag op. Wat doe je als je je zorgen maakt om een kind, en heeft melden dan nog wel zin?
Wat Veilig Thuis zegt
Veilig Thuis geeft advies en onderzoekt meldingen van huiselijk geweld en kindermishandeling. Volgens de NOS ging het vorig jaar om 136.000 meldingen. Bij ruim 90.000 daarvan was Veilig Thuis nog niet eerder bij het gezin betrokken.
De wet zegt dat een melding binnen vijf dagen moet worden opgepakt. In de afgelopen jaren gebeurde dat bij ongeveer de helft van de meldingen later. Mensen wachten nu gemiddeld zo’n twee maanden, en soms langer dan een half jaar. In Zeeland stonden begin dit jaar ruim dertig meldingen op de wachtlijst, nu zijn het er bijna vierhonderd.
Volgens Veilig Thuis komt dat doordat het aantal meldingen stijgt, de situaties ingewikkelder worden en er overal in de zorg tekorten zijn. Ook in de jeugdzorg lopen de wachtlijsten op, waardoor kinderen niet op tijd hulp krijgen en er weer nieuwe meldingen bijkomen. De organisatie vraagt het kabinet om 70 miljoen euro voor de komende jaren. Minister Sterk wil eerst in gesprek met gemeenten en Veilig Thuis. Of er geld komt, zei ze niet.
Melden heeft nog steeds zin
Het belangrijkste om te onthouden is dit. Alle meldingen worden bij binnenkomst bekeken. Is er acuut gevaar, dan geldt er geen wachtlijst en pakt Veilig Thuis de melding direct op. Dat zegt Ouweneel zelf. De wachttijd gaat over situaties waarin het minder duidelijk is wat er speelt, zoals iemand die bij de buren veel geschreeuw van een kind hoort.
Ik vind het belangrijk om dat te benadrukken, juist nu. Het zou zonde zijn als ouders door dit nieuws gaan denken dat bellen geen zin meer heeft. Een melding kan net het stukje informatie zijn dat ontbrak.
Wat je kunt doen als je je zorgen maakt
Maak je je zorgen om een kind in je omgeving, bijvoorbeeld een klasgenootje van je kind, een buurkind of een kind in de familie, dan zijn er een paar stappen die je kunt zetten.
- Is er direct gevaar, bel dan 112. Hoor je dat een kind op dit moment wordt geslagen of ben je bang dat het iets ergs overkomt, wacht dan niet.
- Bel Veilig Thuis voor advies. Op 0800-2000 kun je gratis bellen, dag en nacht. Je hoeft niet meteen een melding te doen. Je kunt ook eerst advies vragen over wat je ziet of hoort, en dat kan anoniem. Meer informatie staat op de site van Veilig Thuis.
- Schrijf op wat je ziet. Noteer data, wat je hoorde of zag, en wat het kind zelf vertelde. Dat helpt als je later belt, en het helpt Veilig Thuis om de situatie in te schatten.
- Praat met de school of de huisarts. Leerkrachten en huisartsen werken met een meldcode en weten hoe ze moeten handelen. Vaak zien zij ook dingen die jij niet ziet.
- Ga niet zelf onderzoeken. Stel een kind geen sturende vragen en spreek de ouders er niet op aan als je bang bent dat het de situatie voor het kind erger maakt.
Als een kind iets aan jou vertelt
Soms komt een kind zelf naar je toe, bijvoorbeeld een vriendje dat bij jullie speelt. Dat is een groot moment voor dat kind. Blijf rustig, luister en laat merken dat je het gelooft. Beloof niet dat je het geheimhoudt, want dat kun je misschien niet waarmaken. Zeg liever dat je iemand gaat vragen die kan helpen.
Kinderen kunnen ook zelf terecht bij de Kindertelefoon, gratis en anoniem op 0800-0432. Het is goed om je eigen kinderen dat nummer te leren, ook als er thuis niets aan de hand is. Dan weten ze het als een vriendje of vriendinnetje het ooit nodig heeft.
Wat er nu gebeurt
De Tweede Kamer debatteert deze week over de zorgbegroting, waar Veilig Thuis onder valt. Of er extra geld komt, is nog niet duidelijk. Tot die tijd blijft het advies hetzelfde. Twijfel je, bel dan. Liever een keer te vaak advies gevraagd dan een kind dat te lang alleen blijft met wat er thuis gebeurt.
