Thuis is het duidelijk. Na het avondeten nog een halfuurtje tablet, daarna gaat hij weg. Maar dan komt de oppas, of je brengt de kinderen een middag naar opa en oma, en bij thuiskomst blijkt de televisie de hele avond aan te hebben gestaan. Herkenbaar? Dan ben je zeker niet de enige.
Oppas- en au-pairplatform Nina.care vroeg ouders naar hun afspraken over schermtijd. J/M Ouders beschreef de uitkomst op 8 oktober 2026. Ruim acht op de tien ouders hebben schermtijdregels, maar bij de oppas mag een op de vijf kinderen langer gamen of tv-kijken dan normaal. Tegelijk vindt 60 procent van de ouders het belangrijk dat de oppas zich aan hun regels houdt. Daar zit dus een gat tussen wat ouders willen en wat er gebeurt zodra ze de deur uit zijn.
Wat het onderzoek laat zien
De regels zelf zijn in veel gezinnen best streng. Een op de drie ouders houdt het volgens het onderzoek bij maximaal twee uur scherm per dag, en bijna een kwart bij maximaal een uur. Volgens Jasmijn Kok, mede-oprichter van het platform, zijn jonge ouders die zelf met schermen zijn opgegroeid zich vaak goed bewust van de risico’s. Het lastige zit volgens haar in het volhouden.
Dat volhouden gaat niet alleen mis bij de oppas. Ouders noemen ook praktische vragen die thuis stress geven. Wat doe je als de schermtijd op is, maar het huiswerk op de laptop nog af moet? En hoe verdeel je de tijd eerlijk als er een telefoon, een tablet en een spelcomputer in huis zijn? Daarnaast speelt sociale druk mee. Kinderen klagen dat vriendjes onbeperkt mogen, of spreken liever af bij een gezin zonder regels.
Eerlijk is eerlijk, een avond extra tv bij de oppas is geen ramp. Maar als het elke week gebeurt, merk je het de volgende ochtend vaak wel, en dan sta jij weer de discussie te voeren die je dacht te hebben afgesloten.
Waarom regels buiten de deur verwateren
Een oppas wil vooral een rustige avond met tevreden kinderen, en een scherm is dan de makkelijkste route. Opa en oma hebben er vaak nog een reden bij, want zij willen verwennen en geen strenge rol spelen. Dat oma’s eigen regels soms schuren, liet een eerder onderzoek ook al zien. Daarover schreven we in ons stuk over opa en oma als oppas.
Daar komt bij dat schermregels in veel gezinnen nooit hardop zijn uitgesproken. Jij weet dat de tablet na het eten weggaat, je kind weet het ook, maar de oppas heeft het nooit gehoord. En een kind van zeven dat merkt dat iemand de regels niet kent, probeert het natuurlijk gewoon.
Zo maak je afspraken die ook bij de oppas werken
Kok houdt het kort en simpel. “Maak duidelijke afspraken”, want dat voorkomt misverstanden en discussies achteraf. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk gaat het vaak mis op de details. Deze aanpak helpt.
- Maak het concreet. “Niet te lang op de tablet” kan van alles betekenen. Zeg liever “een aflevering na het eten, daarna gaat de tablet in de la”.
- Schrijf het op. Een briefje op de koelkast met bedtijd, eten en schermtijd haalt alle twijfel weg. Je kind ziet dan ook dat de oppas het niet verzint.
- Kies je strijd. Bepaal wat echt belangrijk is, bijvoorbeeld geen scherm in het laatste uur voor het slapen, en laat de rest wat losser. Een oppas houdt zich makkelijker aan twee heldere regels dan aan tien.
- Bedenk een alternatief. Leg een spel, een stapel boeken of knutselspullen klaar. Een oppas pakt sneller de afstandsbediening als er niets anders voorhanden is.
- Gebruik de techniek. Een tijdslimiet op de tablet of de spelcomputer neemt de oppas de rol van boeman uit handen. Het apparaat stopt gewoon.
- Vraag achteraf hoe het ging. Niet als controle, maar uit interesse. Zo merk je snel of een afspraak in de praktijk niet werkt.
Opa en oma vragen iets anders
Met een betaalde oppas kun je makkelijker zakelijke afspraken maken dan met je eigen ouders. Bij opa en oma werkt het vaak beter om uit te leggen waarom je iets wilt, bijvoorbeeld dat je kind na een avond tv slecht slaapt. Geef ze daarbij wat ruimte. Een middag bij oma mag best een beetje anders zijn dan thuis, zolang de grote lijnen blijven staan. Voor veel kinderen is dat juist een deel van het feest.
Het helpt ook om samen te zoeken naar dingen die je kind en de grootouders allebei leuk vinden. Een spelletje dat oma vroeger zelf speelde of samen koken werkt vaak beter dan een verbod op de televisie.
Steun van school en van andere ouders
Volgens Kok krijgen ouders steeds meer steun van buiten. Op middelbare scholen hoort de telefoon niet meer in de klas, en ook op de basisschool is de mobiel inmiddels niet meer welkom in de klas. Wat dat voor je kind betekent, lees je in ons artikel over het mobielverbod op school. Een vaste lijn op school maakt het thuis makkelijker om ook schermvrije momenten in te voeren.
De sociale druk van “bij mijn vriendje mag het wel” trekt volgens Kok meestal vanzelf bij. Ouders weten vaak precies welke andere ouders soepeler zijn, en dat maakt het makkelijker om onderling iets af te spreken. Een kort berichtje in de klassenapp over wat er bij jullie thuis geldt tijdens een speelafspraak kan al veel schelen.
Wil je verder lezen over schermgebruik bij kinderen, dan heeft het Nederlands Jeugdinstituut een overzicht over mediaopvoeding. En twijfel je nog of je kind al aan een eigen telefoon toe is, dan helpt wat nieuw onderzoek zegt over een smartphone op je twaalfde.
