Er zijn kinderen die een boek openslaan zodra ze een minuut stilzitten, en kinderen die liever de vaatwasser uitruimen dan een hoofdstuk lezen. Voor die tweede groep is het advies van jeugdliteratuurexpert Anne Kool bij J/M Ouders geruststellend. Een kind dat niet van lezen houdt, heeft volgens haar vaak gewoon nog niet het boek gevonden dat past. En dat hoeft lang niet altijd een verhaal te zijn. Informatieve boeken, strips, gedichten en moppenboekjes tellen allemaal mee. Hieronder een lijstje om de lange herfstavonden mee te beginnen.
Begin bij wat je kind al leuk vindt
De vraag is niet welk boek goed is, maar waar je kind nu al uren mee bezig kan zijn. Dat is de ingang. Een paar soorten boeken die bij twijfelende lezers vaak beter werken dan een dik verhalenboek.
- Informatieve boeken. Een kind dat alles weet van dinosaurussen, voetbal of de ruimte, leest een weetjesboek over dat onderwerp zonder te merken dat het aan het lezen is. Je hoeft het niet van voor naar achter te lezen, en dat maakt de drempel laag.
- Strips en graphic novels. Plaatjes dragen het verhaal, de tekst is kort en een pagina voelt nooit als een muur van letters. Lezen is het toch, en het oefent precies het begrijpen van een verhaal.
- Gedichten. Klinkt misschien onverwacht, maar een gedicht is kort, vaak grappig en meteen af. Voor een kind dat snel moe wordt van lange zinnen is dat ideaal.
- Moppenboekjes. Het mooiste aan een moppenboek is dat je kind het hardop wil voorlezen aan iemand anders. Dan is lezen ineens iets sociaals.
De boeken die kinderen zelf kozen
Wil je weten welke titels kinderen van nu zelf het leukst vinden, kijk dan naar de Kinderjury. Bij die prijs beslissen kinderen zelf welk boek wint. In 2026 stemden volgens boekenkoepel CPNB zo’n 15.000 kinderen, en nieuws.nl zette de laatste kanshebbers op een rij. Dat lijstje is voor twijfelende lezers goud waard, want het zijn boeken die klasgenoten aanraden.
Voor 7 tot en met 9 jaar
- De avonturen van Rutger, Thomas en Paco, De Verkleinstraal, van Rutger Vink en Thomas van Grinsven (winnaar)
- Ollie & Moos op geheime missie, van Mick Schellens en Mark Haayema
- Rik & Jesper gaan naar de maan, van Rik Kleeven en Jesper Weijs
Voor 10 tot en met 12 jaar
- Een rugzak vol, van Pieter Koolwijk (winnaar)
- De glazenwasser van het Rijksmuseum, van Astrid Sy
- Maxime & Sophie, De verboden game, van Maxime & Sophie
Valt je iets op? Een flink deel van deze schrijvers is bij kinderen eerst bekend van YouTube of social media. Vink en Van Grinsven kennen veel kinderen als Furtjuh en Gewoon Thomas. Je kunt daar als ouder je wenkbrauwen bij optrekken, maar voor een kind dat niet leest is een boek van iemand die het al kent precies het zetje dat nodig is. Lezen is lezen, en een tweede boek volgt makkelijker als het eerste leuk was.
Zo maak je er geen huiswerk van
Het grootste risico bij een kind dat niet graag leest, is dat lezen een opdracht wordt. Laat je kind daarom zelf kiezen in de bibliotheek, ook als het een boek is dat jij te makkelijk of te gek vindt. Lees samen, ieder om de beurt een bladzijde, of lees zelf voor, ook aan een kind van tien. En leg boeken neer waar je kind toch al zit, op de bank of naast het bed, in plaats van ze in de kast te zetten.
Speelt er meer dan alleen weinig zin, en loopt je kind op school vast met technisch lezen of begrijpend lezen, lees dan ook ons stuk over hoe je je kind thuis helpt beter te lezen. Daar gaat het meer over de vaardigheid, hier vooral over de zin. Allebei groeien ze met hetzelfde middel, een boek dat je kind echt wil openslaan.
